FIRE Dashboard

Box 3 in 2026 berekenen

In box 3 betaal je belasting over je spaargeld en beleggingen, ook als je er niets van verkoopt. De Belastingdienst gaat uit van een fictief rendement en belast dat met 36%. Voor wie FIRE nastreeft, is box 3 na je uitgaven vaak de grootste jaarlijkse kostenpost.

In het kort

  • Heffingsvrij vermogen 2026: € 59.357 per persoon, € 118.714 met een fiscale partner.
  • Fictief rendement: 1,28% op banktegoeden, 6,00% op beleggingen, 2,70% op schulden. Het tarief is 36%.
  • Bij € 500.000 vermogen, vooral belegd, betaal je in 2026 al snel € 7.500 tot € 9.000.
  • In 2027 en 2028 blijft dit stelsel gelden; het plan om box 3 in 2027 duurder te maken is geschrapt. Vanaf 2029 wil het kabinet een vermogenswinstbelasting. Dat is een wetsvoorstel, nog geen wet.

De bedragen en percentages van 2026

2026Status
Heffingsvrij vermogen per persoon€ 59.357vast
Heffingsvrij vermogen met fiscale partner€ 118.714vast
Fictief rendement banktegoeden1,28%voorlopig
Fictief rendement beleggingen en andere bezittingen6,00%vast
Fictief rendement schulden2,70%voorlopig
Schuldendrempel per persoon€ 3.800vast
Tarief36%vast

De percentages voor banktegoeden en schulden zijn voorlopig; de definitieve komen begin 2027. De peildatum is 1 januari 2026: wat je dan bezit, telt voor het hele jaar.

Reken het uit met je eigen bedragen, gratis

Zo reken je het uit

  1. Tel je bezittingen op 1 januari op, per soort: banktegoeden, en beleggingen en andere bezittingen (aandelen, fondsen, ETF's, een tweede woning, crypto, goud en zilver).
  2. Trek je schulden eraf, voor zover ze boven de schuldendrempel van € 3.800 uitkomen. Je hypotheek voor je eigen woning telt niet mee; die valt in box 1.
  3. Bereken het fictieve rendement: 1,28% van je banktegoeden plus 6% van je beleggingen, min 2,70% van je schulden.
  4. Bereken welk deel belast wordt. Trek het heffingsvrij vermogen af van je vermogen. Het deel dat overblijft, als percentage van je hele vermogen, is het deel van het rendement waarover je betaalt.
  5. Neem daar 36% van. Dat is je box 3-heffing.

Rekenvoorbeeld

Je bent alleenstaand en hebt op 1 januari 2026 € 50.000 op de bank en € 450.000 in ETF's, zonder schulden.

Fictief rendement: 1,28% × € 50.000 + 6% × € 450.000€ 27.640
Vermogen boven het heffingsvrij vermogen: € 500.000 − € 59.357€ 440.643
Belast deel: € 440.643 ÷ € 500.00088,1%
Box 3-inkomen: 88,1% × € 27.640€ 24.359
Box 3-heffing: 36% × € 24.359€ 8.769

Met een fiscale partner en hetzelfde vermogen samen is het heffingsvrij vermogen € 118.714 en betaal je samen € 7.588. Hoe je het vermogen tussen jullie verdeelt, maakt voor het totaal niet uit; je mag het in de aangifte vrij verdelen.

De verdeling tussen sparen en beleggen maakt wel veel uit. Stond dezelfde € 500.000 volledig op de bank, dan was het fictieve rendement € 6.400 en de heffing ongeveer € 2.030. Maar sparen levert doorgaans ook minder op, en belast wordt het fictieve rendement, niet wat je echt verdient.

Reken het zelf uit

Box 3 in 2027 en 2028

In 2027 blijft de berekening hetzelfde, met nieuwe cijfers: een heffingsvrij vermogen van € 60.098 per persoon (€ 120.196 met een fiscale partner) en een fictief rendement van 6,37% op beleggingen en andere bezittingen. Voor banktegoeden is het voorlopige percentage 1,27%. Voor het rekenvoorbeeld hierboven, met € 50.000 op de bank en € 450.000 in ETF's, wordt de heffing € 9.280 in plaats van € 8.769. In 2028 blijft het stelsel ook gelden; de cijfers voor dat jaar zijn er nog niet.

Het kabinet wilde box 3 in 2027 duurder maken, met een heffingsvrij vermogen van € 30.846 en een fictief rendement van 7,87% (Kamerbrief van 29 september 2026). Op 3 november 2026 schrapte het dat plan. Wat box 3 in 2027 kost bij € 100.000 tot € 1 miljoen, lees je in box 3 in 2027 en 2028.

Vanaf 2029: een vermogenswinstbelasting

Wetsvoorstel (novelle van 3 november 2026), aangenomen door de Tweede Kamer, nog niet door de Eerste Kamer.

Vanaf 2029 wil het kabinet het fictieve rendement vervangen. Voor aandelen, obligaties, fondsen, ETF's en vastgoed betaal je dan belasting over de koerswinst als je verkoopt, niet meer elk jaar over een fictief rendement. Rente, dividend en huur worden wel elk jaar belast. In plaats van een heffingsvrij vermogen komt er een heffingsvrij resultaat van € 1.800 per persoon. Het tarief wordt 35,5% over de eerste € 60.000 belastbaar inkomen per jaar en 38,5% daarboven. Spaargeld, crypto en andere bezittingen worden in 2029 belast op hun waardeverandering van het jaar, en volgen naar verwachting in 2030.

Het is een voorstel. De Tweede Kamer nam het op 12 november 2026 aan, samen met het Belastingplan 2027 waarin de twee tarieven staan; nu is de Eerste Kamer aan zet. Meer daarover in werkelijk rendement in box 3. Reken daarom met de huidige wet, en kijk wat het voorstel voor jouw plan betekent. In FIRE Dashboard Plus reken je het door als scenario, naast de huidige wet.

Wat box 3 betekent voor FIRE

Box 3 is een vaste jaarlijkse kostenpost die meegroeit met je vermogen. Bij € 1 miljoen aan beleggingen betaal je als alleenstaande in 2026 ongeveer € 20.300, ruim 2% van je vermogen. Wie de 4%-regel zonder box 3 toepast, neemt in feite 6% op. Tel de heffing daarom mee in je FIRE-getal.

Was je werkelijke rendement lager dan het fictieve, bijvoorbeeld in een slecht beursjaar, dan kun je dat aantonen en betaal je minder. Dat lees je in werkelijk rendement in box 3. Daar staat ook meer over de nieuwe box 3 vanaf 2029.