Een huurwoning in je FIRE-plan: box 3, overdrachtsbelasting en rendement
Een woning verhuren lijkt een mooie bron van inkomen na je FIRE-datum: elke maand huur, en het pand stijgt misschien in waarde. Maar je betaalt bij de koop 8% overdrachtsbelasting, box 3 rekent met de WOZ-waarde in plaats van met de huur, en een woning verkoop je niet in stukjes als je geld nodig hebt.
In het kort
- Een verhuurde woning die je privé hebt, valt in box 3. Ze telt mee voor de WOZ-waarde, verlaagd met de leegwaarderatio: 73% tot 100%, afhankelijk van de huur.
- Box 3 rekent in 2026 met een fictief rendement van 6% over die waarde, ongeacht wat de huur echt oplevert. De huur zelf wordt niet apart belast.
- Wie een woning koopt om te verhuren, betaalt sinds 2026 8% overdrachtsbelasting (was 10,4%).
- Vanaf 2029 wil het kabinet ook vastgoed onder een vermogenswinstbelasting brengen: de huur min vaste lasten elk jaar, de waardestijging pas bij verkoop (wetsvoorstel van 3 november 2026, niet vastgesteld).
Hoe box 3 een huurwoning belast
Heb je de woning privé, niet in een BV, en woon je er zelf niet, dan valt ze in box 3, net als je ETF's. Box 3 kijkt niet naar je huurinkomsten of je kosten. Het rekent met een vast percentage van de waarde van het pand op 1 januari. De stappen zijn dezelfde als in box 3 in 2026 berekenen; alleen de waarde werkt anders.
- Begin bij de WOZ-waarde die op 1 januari geldt. Dat is de waarde op de WOZ-beschikking van de gemeente, niet wat de woning op de markt zou opbrengen.
- Verlaag die met de leegwaarderatio als de woning verhuurd is met huurbescherming. Een verhuurde woning is minder waard dan een lege, en daarom telt ze voor een lager percentage mee.
- Tel het resultaat op bij je andere bezittingen. Het fictieve rendement in 2026 is 6% voor beleggingen en andere bezittingen, en vastgoed hoort daarbij.
De leegwaarderatio
Hoeveel procent van de WOZ-waarde meetelt, hangt af van de jaarlijkse kale huur als percentage van de WOZ-waarde. Hoe lager de huur, hoe lager het percentage.
| Jaarhuur als percentage van de WOZ-waarde | Telt mee voor |
|---|---|
| minder dan 1% | 73% |
| 1% tot 2% | 79% |
| 2% tot 3% | 84% |
| 3% tot 4% | 90% |
| 4% tot 5% | 95% |
| 5% of meer | 100% |
Tabel van de Belastingdienst voor 2023 tot en met 2026. Een tabel voor 2027 is nog niet gepubliceerd. Sinds 2023 geldt de leegwaarderatio niet voor tijdelijk verhuurde woningen. Verhuur je aan familie of een gelieerde partij tegen voorwaarden die niet zakelijk zijn, dan telt de volle WOZ-waarde.
Overdrachtsbelasting voor beleggers
Koop je een woning waar je zelf niet gaat wonen, zoals een woning om te verhuren, dan betaal je in 2026 8% overdrachtsbelasting over de koopsom. Tot en met 2025 was dat 10,4%. Woon je er zelf in, dan is het 2%. Voor een bedrijfspand, kantoor of winkel blijft het 10,4%. Daarbovenop komen de kosten van de notaris, de taxatie en eventueel een makelaar en je financiering.
Die kosten ben je meteen kwijt. Bij een woning van € 350.000 is 8% al € 28.000. Het pand moet eerst zoveel in waarde stijgen of opbrengen voordat je terug hebt wat je erin stopte.
Rekenvoorbeeld: ETF's of een huurwoning
Je bent alleenstaand en hebt op 1 januari 2026 € 800.000 in ETF's. Je twijfelt of je een appartement koopt om te verhuren.
- Koopsom: € 350.000, plus € 28.000 overdrachtsbelasting (8%). Je betaalt het uit je ETF's, zonder lening. Er blijft € 422.000 in ETF's over.
- WOZ-waarde: € 340.000.
- Huur: € 1.300 kaal per maand, € 15.600 per jaar. Dat is 4,6% van de WOZ-waarde, dus de leegwaarderatio is 95%. In box 3 telt de woning mee voor € 323.000.
- Vaste lasten: € 300 per maand voor onderhoud, VvE, verzekering, gemeentelijke belastingen en beheer: € 3.600 per jaar.
| Box 3 in 2026 | Alles in ETF's | Met huurwoning |
|---|---|---|
| Waarde in box 3 | € 800.000 | € 745.000 |
| Fictief rendement: 6% van die waarde | € 48.000 | € 44.700 |
| Belast deel, na € 59.357 heffingsvrij vermogen | 92,6% | 92,0% |
| Box 3-heffing: 36% van het belaste rendement | € 15.998 | € 14.810 |
Box 3 is met de huurwoning bijna € 1.200 lager. Dat komt doordat de WOZ-waarde onder de koopsom ligt, door de leegwaarderatio, en doordat de € 28.000 overdrachtsbelasting weg is. Dat laatste is geen voordeel: dat geld ben je kwijt.
Vul je eigen bedragen in, gratis
Het netto rendement naast elkaar
Voor de vergelijking kijken we naar de € 378.000 die je in de woning stopt. Voor de ETF's nemen we als aanname 6% totaalrendement per jaar; dat is geen voorspelling.
| Per jaar, over € 378.000 | Huurwoning | ETF's |
|---|---|---|
| Huur min vaste lasten, of 6% rendement | € 12.000 | € 22.680 |
| Deel van de box 3-heffing dat erbij hoort | € 6.421 | € 7.559 |
| Na box 3 | € 5.579 (1,5%) | € 15.121 (4,0%) |
Zonder waardestijging levert de woning na box 3 dus 1,5% op, tegen 4,0% voor de ETF's met de aanname van 6%. De woning haalt de ETF's pas in als ze elk jaar zo'n € 9.500 in waarde stijgt, 2,7% van de koopsom. Dat kan, maar het is net zo onzeker als het rendement op aandelen. En leegstand, een grote reparatie of een huurder die niet betaalt, komen er nog bij.
Een waardestijging belast box 3 niet apart, maar een hogere WOZ-waarde maakt je box 3 in de jaren daarna wel hoger. Was je werkelijke rendement lager dan het fictieve, dan kun je dat aantonen; daarbij tellen huur en waardeverandering allebei mee. Zie werkelijk rendement in box 3.
Box 3 in 2027 en de plannen vanaf 2029
In 2027 rekent box 3 met een fictief rendement van 6,37% op beleggingen en andere bezittingen, ook op vastgoed. Het heffingsvrij vermogen is € 60.098 per persoon. Het kabinet wilde het fictieve rendement verhogen naar 7,87% en het heffingsvrij vermogen verlagen naar € 30.846, maar heeft dat plan op 3 november 2026 geschrapt.
| Box 3 in 2027 | Huidige wet |
|---|---|
| Alles in ETF's | € 16.967 |
| Met huurwoning | € 15.706 |
| Waarvan voor de huurwoning | € 6.810 |
Met dezelfde bedragen als in 2026 en dezelfde leegwaarderatio van 95%, omdat de tabel voor 2027 nog niet bekend is.
Wetsvoorstel van 3 november 2026 (de novelle voor box 3), niet vastgesteld.
Vanaf 2029 wil het kabinet een belasting op vermogenswinst, voor aandelen, obligaties en ETF's en ook voor vastgoed. Voor een huurwoning betaal je dan elk jaar belasting over de huur min de vaste lasten, en over de waardestijging pas als je verkoopt. Verhuur je het pand niet, dan geldt een bijtelling van 3,35% over de WOZ-waarde, min de vaste lasten. De rente op je hypotheek gaat er vanaf 2029 af. Er is € 1.800 heffingsvrij resultaat per persoon. Die regels komen uit het wetsvoorstel Wet werkelijk rendement box 3; de novelle laat ze voor vastgoed staan. Het tarief wordt volgens het Belastingplan 2027 35,5% over de eerste € 60.000 belastbaar inkomen per jaar en 38,5% daarboven. De Tweede Kamer nam beide op 12 november 2026 aan; de Eerste Kamer moet nog stemmen. In 2028 geldt nog de huidige wet. FIRE Dashboard rekent zo in het scenario vanaf 2029.
Een woning verkoop je niet in stukjes
Na je FIRE-datum leef je van je vermogen. Met ETF's verkoop je elk jaar wat je nodig hebt. Met een woning kan dat niet. Dat heeft gevolgen:
- Je hebt een buffer nodig. De huur dekt een deel van je uitgaven, maar een lege maand of een nieuwe cv-ketel betaal je uit ander geld.
- Verkopen kost tijd en geld. Een verhuurde woning verkoop je met huurder en al, en dan brengt ze minder op. Een huurder kun je niet zomaar laten vertrekken.
- Je kunt niet herbalanceren. Is de woning een groot deel van je vermogen, dan hangt je plan sterk af van één pand op één plek.
- Volgorderisico werkt anders. Daalt de beurs vlak na je FIRE-datum, dan kun je de huur gebruiken in plaats van ETF's te verkopen. Daalt de woningmarkt, dan zit je vast aan een pand dat je niet goed kunt verkopen. Hoe volgorderisico werkt, staat in de Monte Carlo-simulatie.
Financieren met leningdelen
Veel beleggers kopen een huurwoning met een lening, vaak in meerdere delen: een deel aflossingsvrij, een deel annuïtair of lineair, elk met een eigen rente en rentevaste periode. Rente op een lening voor een huurwoning is geen hypotheekrenteaftrek: die geldt alleen voor je eigen woning. In box 3 telt de lening wel als schuld. Het deel boven de schuldendrempel van € 3.800 gaat van je vermogen af, en het fictieve rendement op schulden (2,70% in 2026, voorlopig) gaat van je fictieve rendement af.
Een voorbeeld. Leen je in het rekenvoorbeeld € 200.000 en houd je € 200.000 meer in ETF's, dan verlaagt de schuld je box 3 in 2026 met zo'n € 2.090. Maar betaal je 4% rente, dan kost de lening € 8.000 per jaar. Lenen loont alleen als je beleggingen na belasting meer opleveren dan de rente, en dat is niet zeker. Na je FIRE-datum heb je ook geen salaris meer om de rente en aflossing uit te betalen; die komen dan uit de huur of uit je vermogen.
Heb je je vastgoed in een BV? Dan gelden vpb en box 2 in plaats van box 3. Dat werkt anders; zie je BV afbouwen.
Bronnen
- Belastingdienst: tabellen waarde verhuurde woning (leegwaarderatio 2023–2026)
- Belastingdienst: het tarief van de overdrachtsbelasting
- Belastingdienst: berekening box 3-inkomen 2026
- Rendement: forfait box 3 voor beleggingen in 2027 (6,37%)
- Tweede Kamer: memorie van toelichting bij de novelle Uitbreiding vermogenswinstbelasting box 3 (3 november 2026)
- Tweede Kamer: wetsvoorstel Wet werkelijk rendement box 3 (Kamerstuk 36.748-2), tarief en heffingsvrij resultaat
- Tweede Kamer: advies van de Raad van State over de novelle, met het geschrapte plan voor 2027
- Tweede Kamer: gewijzigd amendement Klaver en Dassen, twee tarieven in box 3 vanaf 2029 (37022, nummer 80), aangenomen op 12 november 2026 (Word)
Een rekenhulp, geen financieel advies. Box 3-cijfers voor 2026 en 2027 volgens de huidige wet, de plannen vanaf 2029 volgens de novelle van 3 november 2026 en het Belastingplan 2027, stand 16 november 2026. De huur, de lasten, de rente en het rendement van 6% in het voorbeeld zijn aannames. Bedragen afgerond op hele euro's.