FIRE Dashboard

Werkt de 4%-regel in Nederland?

De 4%-regel is de bekendste vuistregel van FIRE: neem elk jaar 4% van je startvermogen op en je vermogen houdt het 30 jaar. Maar die regel komt uit de Verenigde Staten, zonder vermogensbelasting en voor een pensioen van 30 jaar. Voor wie in Nederland op zijn 45e stopt, ligt het anders.

In het kort

  • De 4%-regel werkte in vrijwel alle historische periodes van 30 jaar in de VS, met een mix van aandelen en obligaties.
  • Stop je jong, dan moet je vermogen langer mee dan 30 jaar. Veel FIRE'ers rekenen daarom met 3 tot 3,5%.
  • Box 3 kost in 2026 op een belegd vermogen al snel 1,5 tot 2% per jaar. Die belasting komt bovenop wat je opneemt.
  • De AOW verkort de periode waarin je vermogen alles moet betalen. Dat werkt de andere kant op.

Waar de regel vandaan komt

In 1994 onderzocht de Amerikaanse planner William Bengen hoeveel je elk jaar kon opnemen zonder dat je vermogen in 30 jaar opraakte, ook in de slechtste historische periodes. In 1998 volgde de Trinity-studie van drie hoogleraren, met dezelfde vraag en vergelijkbare uitkomsten. De regel werkt zo:

  1. In het eerste jaar neem je 4% van je startvermogen op.
  2. Elk jaar daarna verhoog je dat bedrag met de inflatie, ongeacht hoe de beurs het doet.
  3. Je belegt in een mix van aandelen en obligaties.

Omgekeerd levert de regel het bekende FIRE-getal op: 25 keer je jaaruitgaven. Meer daarover in je FIRE-getal berekenen.

Drie verschillen met Nederland

1. Je horizon is langer dan 30 jaar

Het onderzoek ging over mensen die rond hun 65e stopten. Stop je op je 45e, dan moet je vermogen misschien 45 jaar mee. Hoe langer de periode, hoe lager het percentage dat historisch altijd goed ging. Daarom kiezen veel vroege stoppers voor 3 tot 3,5%.

2. Box 3 komt er elk jaar af

In de VS betaal je pas belasting als je verkoopt. In Nederland betaal je box 3 over je vermogen op 1 januari, elk jaar. In 2026 geldt voor beleggingen een fictief rendement van 6%, belast met 36%, boven het heffingsvrij vermogen. Bij € 500.000 aan beleggingen en spaargeld is dat in 2026 € 7.500 tot € 9.000 per jaar, afhankelijk van de verdeling en of je een fiscale partner hebt; bij € 1 miljoen aan beleggingen ongeveer € 20.300. Dat is geld dat je vermogen verlaat zonder dat jij het uitgeeft.

Je kunt dat op twee manieren meenemen: de box 3-heffing optellen bij je uitgaven, of een lager opnamepercentage kiezen. Hoe box 3 precies werkt, lees je in box 3 in 2026 berekenen.

3. De AOW neemt een deel over

Vanaf je AOW-leeftijd krijg je een basispensioen van de overheid, en vaak ook pensioen van je werkgever. Je vermogen hoeft dan niet meer al je uitgaven te dragen. De zware jaren zitten dus tussen je FIRE-datum en je AOW-leeftijd. Zie het AOW-gat overbruggen.

Welk percentage kies je dan?

Een vuistregel vervangt geen berekening, maar de tabel laat zien hoeveel het percentage uitmaakt.

OpnamepercentageFIRE-getal (keer je uitgaven)Bij € 30.000 per jaar
4,5%22,2€ 666.667
4%25€ 750.000
3,5%28,6€ 857.143
3,25%30,8€ 923.077
3%33,3€ 1.000.000

Beter dan één percentage kiezen is kijken naar de kans dat het goed gaat. Een Monte Carlo-simulatie speelt duizend mogelijke toekomsten af, met goede en slechte beursjaren in willekeurige volgorde. Je ziet dan de slagingskans: in hoeveel van die toekomsten je vermogen het houdt. Vooral de eerste jaren na je FIRE-datum tellen: een paar slechte jaren direct na het stoppen doen meer schade dan later. Dat heet het volgorderisico. Hoe zo'n simulatie werkt en hoe je de uitkomst leest, staat in Monte Carlo-simulatie uitgelegd.

Flexibel opnemen helpt ook. Wie na een slecht beursjaar tijdelijk wat minder uitgeeft, kan met een hoger percentage beginnen.

Bronnen

  • William P. Bengen, Determining Withdrawal Rates Using Historical Data, Journal of Financial Planning, 1994
  • Cooley, Hubbard en Walz, Retirement Savings: Choosing a Withdrawal Rate That Is Sustainable, AAII Journal, 1998
  • Belastingdienst: berekening box 3-inkomen 2026

Een rekenhulp, geen financieel advies. Rendementen uit het verleden geven geen garantie voor de toekomst.